Onderhoud van houten meubels

Houten planken

Doordat er takken aan een boom groeien ontstaan er noesten in het hout. Dit is een natuurlijk proces en er is maar weinig hout zonder noesten te vinden. Bij sommige meubelstukken wordt er hout gebruikt waarbij de noesten zijn “uitgestukt”. Doordat hout een natuurproduct is, is het gevoelig voor veranderingen in temperatuur en luchtvochtigheid. Houten meubels hebben nog wel eens te lijden onder “uitdroging”, wat zich uit in barstjes en scheuren. Ook kan dit levende materiaal onder invloed van temperatuur- en vochtveranderingen iets gaan “werken”, waardoor windscheurtjes kunnen ontstaan of extra benadrukt worden. Verbindingen kunnen ten opzichte van elkaar iets verschuiven en sommige geschroefde kunnen verbindingen iets loser worden. U kunt de schroeven of bouten na een aantal weken nogmaals aandraaien. Overigens vertonen noesten vaak een andere werking dan het overige hout. Hierdoor kunnen zij soms uit een plank omhoog komen en er soms zelfs uit vallen. U er voor te zorgen dat uw meubels waterpas staan. Is dit niet het geval, dan kan het hout gaan “wringen” waardoor ook scheuren in het hout kunnen ontstaan en deurtjes en lader stroever gaan lopen. Wij raden het ten alle tijden af massief houten tafels welke niet standaard geleverd worden met een glasplaat, te voorzien van een glasplaat. Doordat u het glas direct op het hout legt kan het hout niet ademen wat er uiteindelijk voor zal zorgen dat de tafel zal gaan scheuren.

Luchtvochtigheid, temperatuur en licht

Het is, vooral in woningen met centrale verwarming, belangrijk om er voor te zorgen dat de luchtvochtigheid in huis op een constant peil rond de 60% blijft. Dit is te meten met een zogenoemde hygrometer. De luchtvochtigheid in huis kan op peil gehouden worden met bijvoorbeeld waterbakjes (aan de centrale verwarming) of met behulp van een luchtbevochtigingsapparaat. Een constante temperatuur is ook erg belangrijk. Wanneer de temperatuur in huis overdag 21 graden Celsius is, zorg er dan voor dat de nachttemperatuur nooit verder zakt dan 14 graden Celsius. Vooral in de winter kunnen te grote temperatuurschommelingen leiden tot het “werken” van het hout. Zet meubels nooit in de volle zon. Want door de inwerking van licht kunnen meubels gaan verkleuren.

Repro stijl

Repro in combinatie met industrieel

Hout is een werkend en natuurlijk materiaal. Daarom worden al onze meubels in “repro” stijl (reproductie-antiek) uitgevoerd zodat de natuurlijke kenmerken van het hout niet als storend ervaren worden. Al deze specifieke eigenschappen van hout en de ambachtelijke verwerking, zoals iets openstaande houtverbindingen of opgevulde spijkergaatjes, geven het repro-antieke natuurlijke meubel zijn unieke karkater, hetgeen de kenner weet te waarderen. Voor mensen die deze kenmerken niet appreciëren zijn tegenwoordig volop alternatieven (plastic, gespoten vezelplaat, folie en fineer) op de markt.

Afwerking en onderhoud

Kringen, vlekken, spetters; de meeste mensen kennen helaas maar al te goed de invloed van water op het oppervlak van meubels. Toch zijn er altijd mensen die reclameren naar aanleiding van het ontstaan van vlekken als gevolg van vocht, hetgeen zij zien als een tekortkoming van het artikel. Deze mensen moeten wij teleurstellen want hun reclamatie kunnen wij helaas niet in behandeling nemen. Kringen als gevolg van vocht zijn namelijk altijd een invloed van buitenaf en vallen derhalve buiten de garantiebepalingen. Bijna elk meubel is gevoelig voor vocht, ook al zijn er altijd mensen die beweren dat de tafel van de buurvrouw er absoluut nooit last van heeft en zij er alles op kan zetten. Er zijn simpelweg te veel factoren die bepalen wanneer bijvoorbeeld een kring ontstaat. Tijd, materiaal, afweking van het oppervlak, gepleegd onderhoud en de aard van de vloeistof zijn er maar enkele. Er zijn natuurlijk meubels die relatief weinig last hebben van kringen. Geverfde of hard afgelakte meubels, glazen meubels en meubels die zijn gefineerd met bijvoorbeeld melanine zullen wel kringen vertonen, maar daar deze op het oppervlak zitten zijn zij eenvoudig te verwijderen. Echte problemen ontstaan pas als vocht de kans krijgt om door de lak of was heen te dringen om zich eronder of erin te nestelen en voor de gewraakte verkleuring te zorgen. We zullen vochtkringen aan de hand van de afwerking van het meubel even langs lopen;

 

Was en olie

Was en olie geven in veel gevallen voldoende bescherming tegen invloeden van buitenaf. Deze manier van afwerken is momenteel erg populair doordat de natuurlijke uitstraling van de producten behouden blijft. Vocht heeft echter redelijk snel vat op was en olie en dringt er binnen een paar minuten en soms zelfs sneller doorheen. Wanneer er onder de was of de olie een watergedragen beits bevindt, dan zal deze simpelweg uitlopen. De oplossing kan gezocht worden in het plaatselijk reinigen van het oppervlak zodat er een nieuwe kleurstof kan worden opgebracht waarna weer een beschermende laag kan worden aangebracht. Ook een föhn zou uitkomst kunnen bieden. Met behulp van een föhn kan de waslaag zacht gemaakt waardoor vocht onder invloed van de warme luchtstroom kan verdampen. Overigens kan men het bijkleuren ook aan de was of de olie zelf overlaten zij het dat deze middelen minder kleurbestanddelen in zich hebben en plaatselijk wellicht vaker dienen te worden toegepast om een bevredigend resultaat te behalen.

Lak

Houten stoelen in lak

De meeste meubellakken worden geproduceerd op basis van nitro cellulose. Deze meubellakken zijn beter geschikt voor houten meubelen dan de water gedragen lakken. Meubellaken welke toegepast worden op massief hout zijn vochtregulerend en daardoor in beperkte mate poreus. Het kan voorkomen dat na vochtinwerking van buiten af, na verloop van tijd de lak vocht door laat. Hierdoor kunnen kringen en/of lakbeschadigingen ontstaan. Mocht u de laklaag willen reinigen, doe dit met een vochtige doek (goed uitwringen), zodat vocht geen tijd krijgt op de laklaag in te werken. Vocht welke hiervoor tijd krijgt zal inwerken op uw laklaag. In welke mate hierdoor lak beschadigingen ontstaan is wederom van vele factoren afhankelijk. Indien er bijvoorbeeld een hete kop koffie of thee zonder onderzetter op tafel heeft gestaan, kan er door de warmte vocht in het hout verdampen. Het vocht veroorzaakt door verdamping een witgrijze kring in de meubellak. Plaats dus nooit hete voorwerken zonder bescherming op uw meubellak. Afhankelijk van de mate waarin de lak is aangetast is het soms mogelijk de plekken eenvoudig te verwijderen. Lukt dit echter niet, dan rest slechts het product opnieuw te schuren en van nieuwe laklaag te voorzien. Invloeden van buitenaf vallen niet onder de garantie. Zoals geschreven zijn er middelen in de handel die u kunnen helpen. Welke oplossing voor u het meest geschikt is en of dit middel daadwerkelijk helpt hangt af van de situatie. Probeer iedere oplossing echter eerst op een minder zichtbaar stuk van het meubel om grotere problemen te voorkomen.

Rotan

Rotan is een zeer veerkrachtig natuurproduct, waarbij kleurnuances kunnen voorkomen. Het wordt op verschillende manieren verwerkt: de stegels worden handmatig geweven, vernageld, gebogen, ingelegd en verlijmd. Rotan wordt vaak afgewerkt met een verf- of laklaag. Het spreekt voor zich dat Rotan kwetsbaarder is dan bijvoorbeeld massief hout. Ga er daarom voorzichtig mee om zodat het materiaal niet breekt. Voor het onderhoud van Rotan volstaat regelmatig afstoffen en een keer per maand afnemen met een vochtige doek. Net als hout kan ook Rotan verkleuren. Plaats rotanmeubelen daarom ook niet in het volle daglicht of dicht in de buurt van een warmtebron.

Biezen zittingen

Biezen zittingen van meubelen kunnen uitdrogen. Besprenkel ze daarom regelmatig met wat water, bijvoorbeeld met een bloemenspuit. Neem de zittingen, voor u ze bevochtigt, eerst uit de stoel zodat de lak niet aangetast wordt.

Tips voor hout

- Onverhoopt toch een kring in uw houten tafel? Zet de warme föhn erop, de kring verdwijnt vaak als sneeuw voor de zon!
- Uw meubels die in de was staan gaan prachtig glimmen als u ze oppoetst met een panty! Door de wrijving die ontstaat wordt de was warm en gaat prachtig glimmen.
- Met een vochtig doekje met tandpasta kunt u krasjes en balpenstrepen vlug van een glad oppervlak verwijderen.
- Piepende (kast-) deuren gaan weer soepel open, als u er een beetje zachte zeep op smeert.
- Dof geworden glas wordt weer glanzend na een behandeling met water en wat ammonia.
- Stroef opengaande laden schuiven weer gemakkelijk als u ze met een vochtige doek schoonmaakt en daarna met wat talkpoeder of met een kaars inwrijft.
- Kauwgom op beklede meubelen of vloerbedekking verwijdert u met ijs. Leg een plastic zakje met ijs of een koelelement uit de vriezer op de plek en na een poosje kunt u zo de vlek weg borstelen.
- Wit leer wordt weer prachtig als u het insmeert d.m.v. een doekje met opgeklopt eiwit.
- Nieuwe stofdoeken poetsen het best als u ze door een oplossing van water met glycerine haalt (1 op 1).
- Eikenhouten meubelen worden weer als nieuw als u ze behandelt met warm bier.
- Een schilderij, fotolijst of lampje hangt niet meer scheef aan de muur, wanneer u aan de achterkant een stukje schuurpapier plakt met de ruwe kant naar de muur.

NB. Het gebruik van de tips is voor eigen risico. Deze tips zijn met de grootste
zorgvuldigheid samengesteld maar niet allemaal getest op elk meubel. Het
publiceren hiervan op onze site zien wij als extra service.